Hoewel de kalender nog zomer zegt, verandert er eind augustus langzaam iets in de tuin. De hitte van juli maakt plaats voor koelere ochtenden, dauw verschijnt weer op het gras en ’s avonds merk je ineens dat het vroeger donker wordt. Toch zijn het juist die kleine veranderingen die veel invloed hebben op hoe de tuin straks de herfst en winter doorkomt.
Waar het voorjaar vaak voelt als hét moment om in de tuin aan de slag te gaan, merken wij steeds meer dat augustus eigenlijk minstens zo belangrijk is. Niet om alles strak op te ruimen, maar juist om de tuin langzaam te helpen herstellen van de zomer.
En eerlijk? Dat gaat vaak beter door sommige dingen juist níét te doen.
De tuin vertraagt langzaam mee met het seizoen
In de zomer groeit alles explosief. De moestuin schiet omhoog, borders vullen zich met kleur en gras vraagt voortdurend aandacht. Maar ergens richting eind augustus verandert dat ritme.
Planten groeien rustiger, sommige bloemen raken uitgebloeid en de bodem begint zich langzaam voor te bereiden op een natter seizoen. Zeker na droge zomers merk je dat de tuin moe kan aanvoelen. De aarde is harder geworden, sommige planten hebben zichtbaar geleden onder hitte en regenwater zakt soms minder goed weg dan eerder in het jaar.
Juist daarom proberen wij in deze periode vooral vooruit te kijken.
Niet alles hoeft meteen opgeruimd te worden
Vroeger zouden we uitgebloeide planten, gevallen bladeren en losse resten waarschijnlijk direct hebben weggehaald. Tegenwoordig kijken we daar heel anders naar.
In onze tuin mag veel gewoon blijven liggen.
Bladeren, plantenresten en kleine stukjes organisch materiaal vormen namelijk een natuurlijke beschermlaag voor de bodem. Zeker wanneer de eerste herfstregens arriveren helpt dat enorm:
- de grond droogt minder snel uit;
- regenwater infiltreert beter;
- en wormen krijgen opnieuw volop voeding.
Wat eerst “rommelig” leek, blijkt eigenlijk ontzettend waardevol voor het bodemleven.
De eerste herfstbuien voelen anders na een droge zomer
Wat we de laatste jaren steeds vaker merken, is hoe heftig regenbuien kunnen aanvoelen na lange droge periodes. De bodem is hard geworden en water blijft sneller staan.
Doordat onze tuin deels werkt met hoogteverschillen en een lager gelegen graszone, krijgt regenwater gelukkig meer ruimte om rustig weg te zakken. Toch zie je juist in augustus goed welke plekken in de tuin moeite hebben met extreme weerswisselingen.
Dat maakt deze periode ideaal om te kijken:
- waar water blijft staan;
- welke borders uitdrogen;
- en waar misschien meer groen nodig is.
Eigenlijk vertelt de tuin in deze periode zelf wat beter kan.
Augustus is verrassend geschikt om te planten
Hoewel veel mensen vooral aan het voorjaar denken bij nieuwe planten, is eind augustus juist een heel fijn moment om dingen toe te voegen aan de tuin.
De grond is nog warm van de zomer, terwijl regen en koelere nachten langzaam terugkomen. Daardoor kunnen wortels zich rustig ontwikkelen voordat de winter begint.
Vooral:
- bodembedekkers;
- siergrassen;
- vaste planten;
- en bomen
kunnen nu goed aanslaan.
Wij merken zelf dat planten die in deze periode de grond in gaan vaak sterker de volgende zomer ingaan.
De moestuin verandert langzaam mee
Ook in de moestuin verandert de sfeer eind augustus. Sommige planten zijn op hun hoogtepunt, terwijl andere langzaam stoppen met produceren.
Toch blijft het misschien wel één van de leukste momenten van het jaar. Juist nu oogsten we:
- tomaten;
- komkommers;
- kruiden;
- en andere groenten waar maanden werk in zit.
Tegelijkertijd kijken we alweer vooruit naar de bodem van volgend seizoen. Daarom laten we na het oogsten vaak plantenresten liggen of verspreiden we een dun laagje organisch materiaal over de aarde.
De natuur ruimt uiteindelijk verrassend veel zelf op.
Minder strak, meer leven
Wat we steeds meer leren, is dat een tuin niet perfect strak de herfst in hoeft te gaan. Sterker nog: een tuin die een beetje mag leven blijkt vaak veel sterker tijdens natte en koude maanden.
Bladeren beschermen de grond, uitgebloeide planten bieden schuilplaatsen voor insecten en hogere begroeiing houdt vocht beter vast.
Daardoor voelt de tuin misschien iets minder “netjes”, maar juist veel natuurlijker.
De overgang naar de herfst is eigenlijk heel mooi
Waar de zomer vaak draait om groei en drukte, voelt eind augustus rustiger. Zachter bijna. De tuin begint langzaamaan te vertragen en juist dat heeft iets moois.
Het licht verandert, de kleuren worden warmer en de eerste tekenen van de herfst verschijnen langzaam tussen het groen.
Misschien is dat wel waarom we deze periode steeds meer waarderen. Niet als einde van de zomer, maar als overgang naar een nieuw seizoen waarin de tuin opnieuw verandert.
Jazeker, planten verdorren en de kleuren veranderen.